| the ledge files the ledge - nl - uk |
nieuw zoeken |
gesprekken boeken |
|
| Gerard Reve Amsterdam 14 dec. 1923 - Zulte, België, 8 april 2006 • Nederlands dichter en prozaschrijver ![]() foto: Vincent Menzel
|
Geen Nederlandse auteur zo kleurrijk (en dus zo moeilijk te karakterisen) als de in een communistisch gezin opgegroeide Gerard Kornelis van het Reve. Na een opleiding tot graficus debuteerde hij in 1946 met het subtiel gestileerde oorlogsverhaal De ondergang van de familie Boslowits, om een jaar later als Simon van het Reve de kritiek te verbazen en te verdelen met de generatieroman De avonden. Tussen de aandoenlijke novelle Werther Nieland (1949) en het romantisch-decadente Tien vrolijke verhalen (1961) publiceerde Van het Reve wegens een mislukte buitenlandse carrière weinig; hij ging over tot het katholieke geloof en ontwikkelde zijn eigenzinnige stijl, die gekenmerkt wordt door een plechtstatige (quasi-bijbelse) toon, een meesterlijk gevoel voor ironie en zwarte humor, een kwistig gebruik van religieuze symboliek en een flinke dosis sado-masochisme. De groeiende waardering voor De avonden, alsmede zijn openlijk beleden | homoseksualiteit (om te beginnen in zijn geruchtmakende reisverhaal-in-brieven Op weg naar het einde, 1963) en zijn excentrieke publieke optredens, maakten hem tot een cultfiguur in de Nederlandse letteren. Vanaf de jaren 70 kreeg 'Gerard Reve' vaak de kritiek dat hij zichzelf herhaalde ('Wie moet ik anders herhalen?' luidde zijn weerwoord), maar publiceerde hij naast talloze brievenbundels nog literaire hoogstandjes als De vierde man en Bezorgde ouders. Reve's 'geoudehoer waar Gods zegen op rust' is tegenwoordig onder jongeren minder populair, zijn invloed op Nederlandstalige schrijvers - van Voskuil tot Kellendonk en van Brusselmans tot Uphoff - is alleen met die van Multatuli vergelijkbaar. | |
| schema | |||
| OP DE BOEKENPLANK VAN GERARD REVE Vaders en zonen Ivan Turgenev, 1862 Het realisme en het 'universele genie' van Ivan Toergenjev (Jagersverhalen, 1847-1851), die in Vaders en zonen (1862) ook een nihilistische held opvoert. Salammbô Gustave Flaubert, 1862 Het ironische realisme van Gustave Flaubert (1821-1880), met wie Reve zich als controversieel schrijver en homoseksueel verwant voelde. Camera Obscura Nicolaas Beets (Hildebrand), 1839-1854 Verhalen van een sombere romanticus én 'kopiist des dagelijkse levens'. Reis naar het einde van de nacht Louis-Ferdinand Céline, 1932 De illusieloze romans en de brieven van Louis-Ferdinand Céline (1894-1961), van wie Reve 'technisch' veel geleerd heeft. De bijbel 40 different authors, ca. 1450 B.C. - ca. 95 A.D. De gedragen taal van de Bijbel, in de klassieke vertalingen. De 120 dagen van Sodom Marquis de Sade, 1785, pas in 1930-1935 verschenen De martelfantasieën en de zwarte romantiek van D.A.F. de Sade, naar wie Reve zich eentijdje 'markies' noemde. De wereld als wil en voorstelling Arthur Schopenhauer, 1819 Het humoristische pessimisme van de filosoof Arthur Schopenhauer (1788-1860). Ideën Multatuli, 1862-1877 'Herinneringen, plotselinge invallen, woest gekanker' waardoor Reve zeer werd aangesproken. Jagersverhalen Ivan Turgenev, 1847-1851 Het realisme en het 'universele genie' van Ivan Toergenjev (Jagersverhalen, 1847-1851). Zie ook Vaders en zonen (1862): tekening van een generatieconflict in Rusland in de 19e eeuw tussen 'nihilistische' (materialistische) jongeren en hun ouders. | HET OEUVRE VAN GERARD REVE: De avonden 1947 als 'Simon van het Reve' Kerst en nieuwjaar in armoedig naoorlogs Amsterdam; de jonge Frits van Egters voert een zachte maar hilarische guerrilla tegen zijn ouders en zijn vrienden. | WAT TE LEZEN NA DE AVONDEN? ANDERE SCHRIJVENDE REVIANEN Bij nader inzien J.J. Voskuil, 1963 Sleutelroman over het studentenleven na de oorlog. Begeerte Manon Uphoff, 1995 Zwart-romantische verhalen over jongvolwassenen. DE NIET AL TE SYMPATHIEKE HELD De vreemdeling Albert Camus, 1942 De nihilist Meursault weigert zich aan te passen. Lolita Vladimir Nabokov, 1955 Humbert Humbert liegt, bedriegt en verleidt een nimfijntje. Ik heb altijd gelijk Willem Frederik Hermans, 1951 Lodewijk Stegman walgt van naoorlogs Nederland. DE OCHTENDEN, DE MIDDAGEN, DE NACHTEN Han de Wit gaat in ontwikkelingshulp Heere Heeresma, 1972 Reve-pastische belichaamt de antiromantiek van de kleinburgerij. De man die werk vond Herman Brusselmans, 1985 Een bibliothecaris op de rand van reviaanse wanhoop. Red ons, Maria Montanelli Herman Koch, 1989 Laconiek-ironische satire op het montessorionderwijs. DE OPSTANDIGE JONGELING De vanger in het graan J.D. Salinger, 1951 Puber scheldt op hypocriete volwassen wereld. Zonen en minnaars D.H. Lawrence, 1913 Engelse mijnwerkerszoon wordt kunstenaar. Walging Jean-Paul Sartre, 1938 Dertiger in de provincie walgt van het burgerdom. Zaterdagavond en zondagmorgen Alan Sillitoe, 1958 'Angry young man' uit de fabriek vecht tegen de klassenmaatschappij. | |
| De ondergang van de familie Boslowits 1950 De jodenvervolging in Amsterdam door jongensogen. | |||
| Werther Nieland 1949 Een pestkopje en zijn lieve buurjongen. | |||
| Tien vrolijke verhalen 1961 Vrolijk ja, maar ook pervers en inktzwart. | |||
| Lieve jongens 1973 Barok gestileerde roman over de herenliefde. | |||
| De vierde man 1981 Moordmysterie in een driehoeksverhouding werd aanvankelijk geweigerd als boekenweekgeschenk. | |||
| Bezorgde ouders 1988 Geoudehoer waar Gods zegen op rust, valt te lezen als compendium van Reves stijl en motieven. | |||
| Moeder en zoon 1980 Autobiografisch relaas van een ontwikkelingsgang naar het katholicisme die parallel loopt met de liefde voor een geheimzinnige jongen. | |||
| : |
|||
| The Ledge Redactie: Stacey Knecht, info@the-ledge.com Dank aan: De digitale pioniers en Het Prins Bernhard Cultuurfonds Ontwerp: Maurits de Bruijn |
Copyright: Pieter Steinz, Stacey Knecht Reproduktie en/of hergebruik uitsluitend in overeenstemming met de auteurs. |
||