| the ledge files the ledge - nl - uk |
nieuw zoeken |
gesprekken boeken |
Max Havelaar of De koffieveilingen der Nederlandsche Handelmaatschappy Multatuli 1860 verwijzingen vanuit: De druiven der gramschap John Steinbeck De Kapellekensbaan Louis Paul Boon Heren van de thee Hella S. Haasse De donkere kamer van Damokles Willem Frederik Hermans Terug naar Oegstgeest Jan Wolkers Een wereld valt uiteen Chinua Achebe
|
'De koffieveilingen van de Nederlandse Handelmaatschappij' luidt de ironische ondertitel van het verhaal over een idealistische assistent-resident in Lebak (West-Java). Max Havelaars vergeefse gevecht tegen inlands machtsmisbruik en koloniale onverschilligheid is onderdeel van een raamvertelling die begint met de zelfingenomen monologen van de makelaar in koffie Batavus Droogstoppel. Het is deze Hollandse superburger die zijn jongste bediende Stern opdracht heeft gegeven om een leerzaam verhaal te destilleren uit 'het pak van Sjaalman', de achtergelaten papieren van een berooide Indiëganger. Droogstoppels hilarische tirades tegen de leugenachtigheid van de kunst zijn hoogtepunten van de roman; maar Max Havelaar heeft veel meer te bieden: memorabele retoriek (in | Havelaars toespraak tot de hoofden van Lebak), een sprookje ('De Japanse steenhouwer'), een romantisch verhaal over liefde tot de dood ('Saïdjah en Adinda'), en een postmodern aandoend einde waarin de schrijver zijn personages terzijde schuift ('stik in koffie en verdwijn!') om zich vlammend te richten tot Koning Willem III, in wiens naam 'meer dan dertig miljoenen onderdanen worden mishandeld en uitgezogen'. (Noot van de Redactie: dit 'boekenschema' is en blijft een werk-in-uitvoering. Heb je nog meer suggesties voor relevante titels en schrijvers? Stuur ze op en vergeet ook niet te melden - in 1 zinnetje - waarom het boek (of boeken) in dit schema thuishoort. Het emailadres van The Ledge is: info@the-ledge.com. Veel dank!) |
| schema | ||
| OP DE BOEKENPLANK VAN MULTATULI Het lijden van de jonge Werther Johann Wolfgang Goethe, 1774 De Duitse romantiek van Goethe (Die Leiden des jungen Werther, 1778: een onbeantwoorde liefde drijft een jongeman tot het uiterste) en de dichter Heinrich Heine. Camera Obscura Nicolaas Beets (Hildebrand), 1839-1854 De verhalen uit Camera obscura (1839: verhalen over de kleinburgerlijke Hollandse samenleving in het tweede kwart van de 19e eeuw) van Hildebrand, met daarin onder meer Nurks, een favoriet personage van Multatuli dat hem inspireerde tot Droogstoppel. De hut van oom Tom Harriet Beecher Stowe, 1852 Tendensroman tegen de slavernij. Een sentimentele reis door Frankrijk en Italië Laurence Sterne, 1768 De vormexperimenten en het sentimentalisme van Laurence Sterne (A Sentimental Journey), 1768: speels reisverslag met vele uitweidingen, anekdotes en overpeinzingen), naar wie de romantische volontair Stern in de Havelaar is genoemd. [Paul et Virginie] Jacques Henri Bernardin de Saint-Pierre, 1777 De natuurlyriek van Bernardin de Saint-Pièrre, wiens Paul et Virginie (1777: de tragische liefdesgeschiedenis van twee jonge mensen tegen de achtergrond van de tropische natuur van het eiland Mauritius) 'Saïdjah en Adinda' inspireerde. Kort verhaal van eene aanmerklijke luchtreis Willem Bilderdijk, 1813 De gedichten en verhalen van Willem Bilderdijk (1756-1831), op de grens van romantiek en realisme (Kort verhaal van eene aanmerklijke luchtreis, 1813: rond het jaar 1812 komt een ballonreiziger terecht op een kleine planeet, die binnen de dampkring om de aarde cirkelt). [Les mystères de Paris] Eugène Sue, 1843 De sociaal bewogen romans van Eugène Sue (Les mystères de Paris, 1843: Parijs in tijden van protosocialisme). | HET OEUVRE VAN MULTATULI: Max Havelaar of De koffieveilingen der Nederlandsche Handelmaatschappy 1860 Een aanklacht tegen misstanden in Nederlands-Indië, verpakt in een dubbele raamvertelling met verhalende zijsprongen, en met als belangrijkste vertellers: de kleinburger-koopman Droogstoppel en de romanticus Stern. | WAT TE LEZEN NA MAX HAVELAAR? 'LEVEND HOLLANDS' (NAZATEN VAN MULTATULI) De uitvreter / Titaantjes / Dichtertje Nescio, 1911/ 1915/ 1918 Revolutionair gespelde romantiek in dagelijkse taal. Blauwe maandagen Arnon Grunberg, 1994 Joods-Amsterdamse jongen met problemen in de liefde stort zijn hart uit. Liefdes schijnbewegingen Remco Campert, 1963 Onderschatte love story van de meester van de ironische souplesse. (TE) GROOTS LEVENDE IDEALISTEN De vernuftige edelman Don Quichot van La Mancha Miguel de Cervantes Saavedra, 1605 / 1615 Avonturen van een idealist met wie Multatuli zich identificeerde. Publieke werken Thomas Rosenboom, Een provincieapotheker en een vioolbouwer hebben het beste met de mensheid voor. De leerschool der liefde: de geschiedenis van een jongeman Gustave Flaubert, 1869 Een jongen wil passie om aan zijn saaie leven te ontsnappen. HUMORISTISCHE ROMANTIEK Dode zielen Nikolai Gogol, 1842 Een zwendelaar reist door Rusland met een slim plan. Tien vrolijke verhalen Gerard Reve, 1961 Tien zwartgallig-romantische verhalen. De nagelaten papieren van de Pickwick club Charles Dickens, published in monthly installments March 1836 - Oct 1837 Losse avonturen van komische types geven beeld van 'Merry Old England'. POLITIEK GEëNGAGEERDE ROMANS De druiven der gramschap John Steinbeck, 1939 Het lot van Midden-Westerse migranten in Californië. De mijn Émile Zola, 1885 Hemeltergende gevolgen van een mijnstaking in Noord-Frankrijk. Pieter Daens Louis Paul Boon, 1971 Aalster textielarbeiders vechten tegen armoe en onrecht. |
| Ideën 1862-1877 Verhalend en essayerend proza in korte en langere fragmenten (zeven bundels). | ||
| De eerloze 1849 Autobiografische liefdesdrama dat door Multatuli omschreven werd als 'opgewarmde comédie larmoyante'. | ||
| Minnebrieven 1861 Briefroman over een driehoeksverhouding bevat ook sprookjes en (Indische) politieke geschiedenissen. | ||
| Millioenen-studiën 1872 Boek over gokken leest als een pak van Sjaalman. | ||
| : |
||
| The Ledge Redactie: Stacey Knecht, info@the-ledge.com Dank aan: De digitale pioniers en Het Prins Bernhard Cultuurfonds Ontwerp: Maurits de Bruijn |
Copyright: Pieter Steinz, Stacey Knecht Reproduktie en/of hergebruik uitsluitend in overeenstemming met de auteurs. |
|