| the ledge files the ledge - nl - uk |
nieuw zoeken |
gesprekken boeken |
War of the Worlds H.G. Wells uitgever: Querido, Amsterdam, 1898 vertaald als: De planetenoorlog uitgever: Contact, 1971 vertaling: Johan Fredrik
|
... En altijd was er de oorspronkelijke roman van Wells, verschenen in 1898 en zo krachtig geschreven dat hij na meer dan een eeuw nog steeds aanspreekt. In een indrukwekkende openingsalinea betoogt de verteller, een schrijver-journalist, dat er vanuit de ruimte net zo nauwkeurig naar de mens wordt gekeken als door ons met een microscoop naar 'de vluchtige schepsels die zich bewegen en vermenigvuldigen in een druppel water'. In een melancholieke epiloog beschrijft hij hoe de aarde verder moet na de – voorlopig mislukte – invasie van Mars. Daartussen ontvouwt zich het verhaal van de landing van een ruimtecilinder in landelijk Surrey en van de snelle, onstuitbare opmars van de 'Fighting Tripods' met hun 'Heat Ray' en hun 'Black Smoke' naar Londen. Een verhaal dat horror (de moordzucht en het bloedzuigen van de Marsbewoners) paart aan humor, zoals wanneer de ikfiguur commentaar geeft op zijn naïeve vertrouwen in de macht van het leger om de indringers te weerstaan: 'Zo zou een eerbiedwaardige dodo op Mauritius zich hebben kunnen gedragen in zijn nest; zo zou hij gepraat kunnen hebben over de aankomst van dat schip vol meedogenloze zeelieden op zoek naar dierlijk voedsel. "We zullen ze morgen doodpikken, lieve".' The War of the Worlds was de vierde 'scientific romance' die de bioloog Herbert George Wells (1866-1946) publiceerde; het boek maakte in het eervorige fin de siècle nog meer indruk dan The Time Machine (tijdreiziger bezoekt toekomstige klassenmaatschappij), The Island of Dr Moreau (krankzinnige professor morrelt aan de evolutie) en The Invisible Man (wetenschapper maakt zichzelf onzichtbaar). Wells geldt tegenwoordig als een profeet, die onder meer de luchtoorlog, tankslagen en de atoombom voorspelde, maar hij was net zo goed een man van zijn tijd |
in wiens boeken zich de technologisering van de wereld, de evolutietheorie en de groeiende kritiek op het Britse kolonialisme weerspiegelde. Naar eigen zeggen kwam hij op het idee voor The War of the Worlds tijdens een gesprek over het lot van de Tasmaniërs, die binnen vijftig jaar na de komst van de Europese immigranten waren uitgeroeid; zijn alter ego in de roman vraagt zich naar aanleiding van de onbarmhartigheid van de Marsmannen dan ook af of 'wij zulke apostelen van de genade zijn dat we mogen klagen over de vergelijkbare manier waarop de Martianen oorlogvoeren?' Dat alle militaire middelen niet in staat zijn om iets uit te richten, is koren op de molen van Wells 'twijfels aan het nut van de technologie, terwijl zijn schildering van de afzichtelijke ruimtewezens laat zien dat hij de Darwineske survival of the fittest niet als zaligmakend ziet. Veertig jaar lang had de roman van Wells het rijk alleen. Er is ooit een generatie opgegroeid (en inmiddels bijna uitgestorven) voor wie The War of the Worlds in de eerste plaats bestond uit de gebeitelde zinnen van Wells en de schaarse plaatjes die de oudste uitgaven begeleidden. Vanaf 1938 moest het inmiddels klassieke boek in de verbeelding van het publiek concurreren met het hoorspel van Orson Welles. Maar pas in 1953 werden Wells 'fantasieën' voor het eerst serieus gevisualiseerd – in een Hollywood-verfilming door (sciencefiction)producent George Pal en regisseur Byron Haskin. Net als Welles verplaatsten zij het verhaal naar hun eigen tijd én naar Amerika, iets wat je een traditie zou kunnen noemen sinds 1898, toen de eerste piratenuitgaven van The War of the Worlds in Boston en New York verschenen met lokale namen in plaats van de typisch Engelse topografie. - Pieter Steinz (NRC-Handelsblad) |
| schema | ||
| HET OEUVRE VAN H.G. WELLS: De tijdmachine 1895 Een uit het Victoriaanse tijdperk daterend verhaal over een reiziger in de tijd. | ||
| De planetenoorlog 1898 Marsbewoners landen in reusachtige cilinders ergens op het Engelse platteland, van waaruit zij op een allesvernietigende tocht de wereld lijken te overwinnen. | ||
| [Kipps] 1905 'Simple soul' erft fortuin. | ||
| Het island van dr. Moreau 1896 Een schipbreukeling belandt op een tropisch eiland waar een geleerde zich heeft omringd met diermensen. | ||
| : |
||
| The Ledge Redactie: Stacey Knecht, info@the-ledge.com Dank aan: De digitale pioniers en Het Prins Bernhard Cultuurfonds Ontwerp: Maurits de Bruijn |
Copyright: Pieter Steinz, Stacey Knecht Reproduktie en/of hergebruik uitsluitend in overeenstemming met de auteurs. |
|