| the ledge files the ledge - nl - uk |
nieuw zoeken |
gesprekken boeken |
Disgrace J.M. Coetzee uitgever: Secker & Warburg, 1999 vertaald als: In ongenade uitgever: Cossee, 2004 vertaling: Joop van / Wiel Helmond verwijzingen vanuit: De vreemdeling Albert Camus De rusteloze supermarkt Ivan Vladislavic Triomf Marlene van Niekerk
|
Toen de Britse Booker Prize voor literatuur in 1993 een kwart eeuw bestond, werd Midnight's Children van Salman Rushdie, het winnende boek van 1981, uitgeroepen tot de ‘Booker of Bookers’. Zes jaar later viel de Zuid-Afrikaan J.M. Coetzee (1940) een nog grotere eer te beurt. Met de verkiezing van Disgrace tot beste fictieboek van 1999 werd hij de eerste romancier die de Booker Prize twee keer op zijn naam schreef; in 1983 had hij hem al gewonnen voor zijn allegorie op de politiestaat Zuid-Afrika, Life and Times of Michael K.. De felrealistische post-apartheidsroman Disgrace, in Nederland vertaald als In ongenade, toont Coetzee op het toppunt van zijn kunnen, en doet vermoeden dat de in Kaapstad geboren professor Algemene Literatuur ook de eerste zal worden die de belangrijkste prijs van het Engelse taalgebied drie keer wint. 'Pure' fictie komt bij Coetzee in drie soorten. Sinds zijn eerste roman In the Heart of the Country (verschenen in 1977, drie jaar na het uit twee thematisch verwante novelles bestaande debuut Dusklands), gebruikt hij zijn door apartheid verscheurde vaderland van tijd tot tijd als decor voor romans over morele worstelingen; zo gaat Age of Iron (1990) over een blanke vrouw die op late leeftijd haar indirecte verantwoordelijkheid voor de ellende van zwart Kaapstad inziet. Daarnaast schrijft Coetzee allegorische romans die zich afspelen in anonieme landen die op Zuid-Afrika lijken (Waiting |
for the Barbarians, 1980), alsmede literair-historische variaties op romans van bewonderde voorgangers als Daniel Defoe (Foe1986) en DostojevskiThe Master of Petersburg), 1994). Disgrace, dat het verhaal vertelt van een hoogleraar die na een gewraakte relatie met een studente steeds verder in de hel van modern Zuid-Afrika afdaalt, behoort tot de realistische romans van Coetzee. De schrijver is geen lachebekje, zoals een ieder weet die een paar jaar geleden zijn uitzonderlijke en meer dan moeizame televisieinterview met Wim Kayzer zag. Pessimisme zet de toon; wie Disgrace uitleest, koestert geen illusies meer omtrent de leefbaarheid van de Zuid-Afrikaanse samenleving, en trouwens ook niet over het niveau van de door politieke correctheid geregeerde academische wereld. Aan het eind van het boek, wanneer David Lurie zijn lievelingshond uit het asiel waar hij werkt een spuitje-om-bestwil laat geven, kun je alleen nog naar adem happen. De laatste woorden van Disgrace zijn ‘I am giving him up’, maar een halve bladzijde eerder heeft Coetzee het motto van zijn werk nog wat explicieter geformuleerd: ‘It gets harder all the time.’ (Noot van de Redactie: dit 'boekenschema' is en blijft een werk-in-uitvoering. Heb je nog meer suggesties voor relevante titels en schrijvers? Stuur ze op en vergeet ook niet te melden - in 1 zinnetje - waarom het boek (of boeken) in dit schema thuishoort. Het emailadres van The Ledge is: info@the-ledge.com. Veel dank!) |
| schema | ||
| OP DE BOEKENPLANK VAN J.M. COETZEE Watt Samuel Beckett, Written circa 1943, published 1953 De kale, vervreemdende stijl (en de obsessie met pijn en lichamelijkheid) van Samuel Beckett, bijvoorbeeld in Watt (1953) en Malone Dies (1958). Malone sterft Samuel Beckett, 1951 De kale, vervreemdende stijl (en de obsessie met pijn en lichamelijkheid) van Samuel Beckett, bijvoorbeeld in Watt (1953) en Malone Dies (1958). Het proces Franz Kafka, 1925P De romans van Franz Kafka, die in Der Prozess (1925) en Das Schloss (1926) de vermorzeling van het individu in het Systeem verbeeldde. Het slot Franz Kafka, 1926P De romans van Franz Kafka, die in Der Prozess (1925) en Das Schloss (1926) de vermorzeling van het individu in het Systeem verbeeldde. Misdaad en straf Fyodor M. Dostoyevsky, 1866 Coetzee is duidelijk beïnvloed door werken van Fjodor Dostojevski, die zich in met name Crime and Punishment bezighield met schuld, schande en boete. Koning Lear William Shakespeare, 1605 Een tragedie over een rijk en zelfgenoegzaam man die alles verliest. Het boek Job Anonymous, ??? Het oudtestamentische bijbelboek waarin een aanzienlijk en tevreden man aan rampen en vernederingen wordt onderworpen. | HET OEUVRE VAN J.M. COETZEE: In ongenade 1999 Te midden van de raciale en seksuele verwarring van Zuid-Afrika na de apartheid moet een trotse professor steeds grotere vernederingen doorstaan. | WAT TE LEZEN NA DISGRACE? SEKSUELE 'SCHULD' EN BOETE De rode letter Nathaniel Hawthorne, 1850 Te midden van 17de-eeuwse puriteinen wordt de overspelige liefde van zelfbewuste vrouw en schuldbewuste dominee duur betaald. De menselijke smet Philip Roth, 2000 Amerikaanse academicus wordt kapotgemaakt wegens zijn relatie met een veel jongere vrouw. ZUID-AFRIKA EN (DE ERFENIS VAN) APARTHEID Donkermaan André Brink, 2000 In de chaos van de postapartheid begint oude wetenschapper relatie met getourmenteerd meisje. Het huiswapen Nadine Gordimer, 1997 Progressief echtpaar wankelt moreel wanneer zoon wordt beschuldigt van moord. Casspirs en campari's Etienne van Heerden, 1991 De vuile handen en de gewetensnoond van een reclameman in het Kaapstad van net vóór de opheffing van de apartheid. Een mond vol glas Henk van Woerden, 1998 Een schrijver reconstrueert het leven van de moordenaar van apartheidspremier Verwoerd. [The Cardinals] Bessie Head, 1962 / 1993 Novelle over de incestueuze liefde tussen een buitenechtelijk geboren kleurlinge en haar blanke vader. STAP VOOR STAP TE GRONDE Leven en dood van de burgemeester van Casterbridge Thomas Hardy, 1886 Hooggestegen man wordt ingehaald door misstap uit het verleden. Nooit meer slapen Willem Frederik Hermans, 1966 Ambiteuze wetenschapper gaat teloor in het hoge Noorden. Het vreugdevuur der ijdelheden Tom Wolfe, 1987 'Meester van het Universum' onttroond door overspel en rassenkwesties. |
| In het hart van het land 1977 De apartheid als decor voor een morele worsteling. | ||
| Elizabeth Costello 2003 Via leven en werk van een fictieve schrijfster worden allerlei filosofische en morele vraagstukken te berde gebracht. | ||
| Wereld en wandel van Michael K 1983 Tuinman wordt ingehaald door de burgeroorlog in zijn kafkaëske samenleving. | ||
| IJzeren tijd 1990 In het Zuid-Afrika van de apartheid wordt een stervende vrouw door een zwarte zwerver op een odyssee door de townships meegenomen. | ||
| Wachten op de barbaren 1980 Een oudere magistraat op een buitenpost komt in opstand tegen het militaire geweld tegen een nomadenvolk in zijn grensstreek, waardoor hij zelf in grote moeilijkheden raakt. | ||
| Foe 1986 Variant op de Robinsonade van Daniel Defoe waarin een vrouw haar versie van de geschiedenis geeft. (In 2003 opnieuw uitgegeven door Cossee, met als titel Mr. Foe en Mrs. Barton) | ||
| De meester van Petersburg 1994 De Russische romanschrijver Dostojevski begint een spirituele zoektocht naar zijn stiefzoon, die onder onduidelijke omstandigheden om het leven is gekomen in het Petersburg van 1869. | ||
| : |
||
| The Ledge Redactie: Stacey Knecht, info@the-ledge.com Dank aan: De digitale pioniers en Het Prins Bernhard Cultuurfonds Ontwerp: Maurits de Bruijn |
Copyright: Pieter Steinz, Stacey Knecht Reproduktie en/of hergebruik uitsluitend in overeenstemming met de auteurs. |
|