| the ledge files the ledge - nl - uk |
nieuw zoeken |
gesprekken boeken |
The Chamber of Secrets J.K. Rowling uitgever: Querido, Amsterdam, 1998 vertaald als: De Geheime Kamer uitgever: De Harmonie, 1999 vertaling: Wiebe Buddingh'
|
In een van de eerste stukjes die over Harry Potter in een Nederlandse krant (Trouw) verschenen, merkte de recensent op dat Rowlings Harry weleens dezelfde status (zou) kunnen krijgen als Roald Dahls Charlie.’ Het was 21 juli 1997. Een half jaar later kon NRC Handelsblad zich nog verbazen over de beslissing van de Britse uitgeverij Bloomsbury om de avonturen van de tovenaarsleerling ook in een volwasseneneditie te publiceren (‘naar verluidt wegens berichten over ouders die met hun kroost om het boek vochten’). Maar toen na een paar maanden de Nederlandse vertalingen van de eerste twee Potterboeken verschenen waren, was ook hier te lande de ‘Harrymania’ een feit. Ieder nieuw deel (telkens weer dikker dan het vorige) kwam in wéér een hogere oplage uit en werd begeleid door een stroom aan enthousiaste, kritische, duidende artikelen. Tien jaar na Rowlings debuut zullen er in de alfabete wereld heus mensen zijn die niet weten wie Sjakie van de chocoloadefabriek is, maar voor een lezer die niet weet wie Harry Potter is – of Snape, of Hermione, of Hagrid, of Dumbledore – moet je diep het Amazonegebied in. Zes delen van de Potter-cyclus zijn inmiddels verschenen, en het lijkt erop dat iedereen zijn eigen favoriet heeft. Sommige lezers beschouwen The Philosopher’s Stone als het hoogtepunt, omdat de belangrijkste van Rowlings vondsten – van magische voorwerpen en gebruiken tot nieuwgevormde woorden – in het eerste deel in première gingen. Anderen kiezen voor The Prisoner of Azkaban, waarin niet alleen Sirius Black en de Hippogrief worden geïntroduceerd, maar ook de Dementors, die met een kus je ziel kunnen wegzuigen. En de meeste fans lijken verknocht aan The Goblet of Fire, omdat de dreiging van de boze tovenaar Voldemort daarin pas echt voelbaar wordt. Bovendien geeft de dood van Cedric Diggory dit vierde deel een diepte die de eerdere episodes moeten missen – Rowling verwacht nu eenmaal dat haar lezers met Harry Potter meegroeien. Mijn eigen lievelingsdeel is The Chamber of Secrets. Niet alleen omdat Rowlings onuitputtelijke fantasie daarin nog een beetje |
te behappen blijft (dat is in The Half-Blood Prince van acht jaar later wel anders), of omdat ze zich in de beperking van 250 pagina’s een meester van plot en karakterontwikkeling toont. Maar ook omdat het tweede boek het grappigste uit de cyclus is. En dat komt door de introductie van twee onvergetelijke figuren: Dobby de huiself, die sprekend lijkt op Tolkien s Gollem (die in The Lord of the Rings een beslissende rol speelt) en die op afstand het meest masochistische personage uit de wereldliteratuur is; en Gilderoy Lockhart (Gladianus Smalhart in de Nederlandse vertaling), de nieuwe leraar Verweer tegen de Zwarte Kunsten. Het is Lockhart die de show steelt in The Chamber of Secrets. De goudgelokte adonis, die naam heeft opgebouwd met allittererende bestsellers als Vakanties met vampiers en Tripjes met trollen is de ijdelheid in persoon (‘vijf keer op rij door Heks & Haard uitgeroepen tot Tovenaar met de Charmantste Glimlach’), en hij voegt daarbij een bijna maximale ongeschiktheid voor zijn vak. Zijn proefwerken bestaan uit vragen naar de lievelingskleur en de geheime ambitie van Gilderoy Lockhart, zijn lafheid in de strijd tegen de monsters op de Hogwarts School of Witchcraft and Wizardry is peilloos, en zijn praktijkles ‘hoe maak ik aardmannetjes onschadelijk’ eindigt in een puinhoop die alleen leuk is voor de lezer, die niet mee hoeft te doen in de slapstick die ontstaat als de staalblauwe mannetjes het lokaal afbreken – ongehinderd door de blunderende Lockhart. Dobby de huiself, die Harry in het eerste hoofdstuk ontmoet, komt gelukkig nog vaak terug in de cyclus. Voor Lockhart, die zijn eerste jaar op Hogwarts ternauwernood overleeft, is niet meer weggelegd dan een cameo-rol in The Half-Blood Prince. Dat maakt The Chamber of Secrets dus een uniek deel in de Potter-cyclus, geschikt om keer op keer te herlezen. Overigens, voor wie het weten wil: de lievelingskleur van Lockhart is lila; zijn geheime ambitie is ‘om de wereld te bevrijden van alle kwaad en mijn eigen merk haarverzorgingsproducten op de markt te brengen.’ - Pieter Steinz |
| schema | ||
| HET OEUVRE VAN J.K. ROWLING: Harry Potter-cyclus 1997-2007 Tovenaarsleerling tegen het kwaad. | ||
| OP DE BOEKENPLANK VAN J.K. ROWLING Peter Pan J.M. Barrie, 1904-1911 Peter Pan is de enige jongen die niet groot kan worden. Hij neemt de kinderen Lieveling mee naar een land waar geen ouders zijn. Mary Poppins Pamela L. Travers, 1938-1952 Binnengewaaid met de oostenwind blijkt Maria Poppins al gauw een heel bijzondere kinderjuffrouw te zijn waar de kinderen de meest dolle avonturen mee beleven. In de ban van de ring J.R.R. Tolkien, 1954-1955 Een gezelschap sprookjesfiguren overwint het kwaad na een queeste in een fantasiewereld. 'De Kronieken van Narnia' C.S. Lewis, 1950-1963 (7 books) Religieuze fantasycyclus over kinderen die een parallelle wonderwereld binnentreden. Arthur, koning voor eens en altijd T.H. White, 1958 Fantasierijke koning Arthur-verhalen. | De Geheime Kamer 1998 Waarin Harry de strijd aanbindt met zijn eeuwige tegenstaander Voldemort en een monster in de geheime kamer. | WAT TE LEZEN NA THE CHAMBER OF SECRETS? DE (KOST)SCHOOLROMAN Red ons, Maria Montanelli Herman Koch, 1989 Een Amsterdamse jongen vertelt droogkomische verhalen over een middelbare school met bijzonder onderwijs. KINDEREN EN HET KWAAD Goudeiland Robert Louis Stevenson, 1883 Een jongetje reist op een schip vol piraten naar een schateiland in de Caraïben. Aan het prikken van mijn duimen Ray Bradbury, 1962 Door de duistere nacht kwam de kermis eraan en het was geen toeval dat dit samenviel met een aantal nachtmerrieachtige gebeurtenissen... In de greep Henry James, 1898 Een gouvernante voert een strijd om de aan haar toevertrouwde kinderen te beschermen tegen de verderfelijke invloeden van twee rondspokende overleden bedienden. Heer der vliegen William Golding, 1954 Engelse schooljongens vervallen als schipbreukelingen op een eiland tot barbarij. De blikken trommel Günter Grass, 1959 Een trommelende dwerg straft onder meer de hypocrisie van de nazi-samenleving af. KINDERFANTASY De gevleugelde kat Isabel Hoving, 2002 Drie kinderen beleven huiveringwekkende en levensgevaarlijke avonturen als vertegenwoordiger van een handelsonderneming die vreemde producten in de droomwereld verkoopt. De brief voor de koning Tonke Dragt, 1962 Jonge ridder tussen goede en kwade machten. Het oneindige verhaal Michael Ende, 1979 Lezend jongetje betreedt een parallelle wereld. Geheimen van het Wilde Woud Tonke Dragt, 1965 De jonge ridder Tiuri wordt in zijn strijd voor het goede door duistere, geheimzinnige valleien gevoerd. Hij krijgt veel te verduren tijdens het verslaan van het kwaad. |
| De Steen der Wijzen 1997 Waarin een schijnbaar gewone jongen naar de Hogwarts School of Witchcraft and Wizardry gaat. | ||
| De gevangene van Azkaban 1999 Waarin Harry de vermeende Voldemort-aanhanger Sirius Black beter leert kennen. | ||
| De vuurbeker 2000 Waarin het Triwizard Tournament op Hogwarts Harry en anderen in levensgevaar brengt. | ||
| De Orde van de Feniks 2003 Waarin een verbond van tovenaars vecht tegen de teruggekeerde Voldemort. | ||
| De halfbloed prins 2005 Waarin bij de strijd tegen Voldemort niets is wat het lijkt. | ||
| De Relieken van de Dood 2007 Waarin de strijd met Voldemort definitief beslecht wordt - maar tegen welke prijs? | ||
| : |
||
| The Ledge Redactie: Stacey Knecht, info@the-ledge.com Dank aan: De digitale pioniers en Het Prins Bernhard Cultuurfonds Ontwerp: Maurits de Bruijn |
Copyright: Pieter Steinz, Stacey Knecht Reproduktie en/of hergebruik uitsluitend in overeenstemming met de auteurs. |
|